به گزارش شانا، «کارور» عنوانی است که از سال گذشته با امضای ۲۲ قرارداد عملیاتی میان شرکت ملی گاز ایران و بخش خصوصی به ادبیات صنعت گاز کشور وارد شد.
شرکت ملی گاز ایران در سال‌های اخیر در کنار وظیفه ذاتی خود در حوزه گاز، با اقدام‌های مهم و ویژه‌ای در زمینه مدیریت و بهینه‌سازی مصرف گاز طبیعی حرکت کرده و نقش مؤثری در این زمینه برداشته است، ازجمله سیاست‌های مهم این شرکت در زمینه مدیریت مصرف، الگوی نوین مدیریت مصرف گاز با محور «شرکت‌های کارور انرژی» بوده است که از سال گذشته وارد مرحله اجرا شد. هدفگذاری این اقدام، کاهش اتلاف انرژی و دستیابی به کاهش ۲۵ تا ۳۵ درصدی مصرف در انتهای زنجیره مصرف است.
این طرح که استان‌های کلیدی همچون اصفهان، خراسان رضوی، قم، کرمانشاه، مرکزی، یزد، مازندران، کهگیلویه و بویراحمد، کردستان، چهارمحال و بختیاری و خراسان جنوبی را پوشش می‌دهد، دامنه وسیعی از فعالیت‌ها از کاهش مصرف در بخش‌های خانگی و تجاری گرفته تا نوسازی تجهیزات در گلخانه‌ها، مرغداری‌ها، صنایع آجرپزی و ساختمان‌های اداری را شامل می‌شود.
پروژه‌ای که افزون بر کاهش ناترازی انرژی و هدایت بهتر منابع گاز به صنایع مولد و انرژی‌بر، به کاهش هزینه قبوض مشترکان، ارتقای بهره‌وری شبکه، بهبود کیفیت تجهیزات و کاهش آلاینده‌های محیط‌زیستی نیز منجر می‌شود.
این اقدام، با توجه به کاهش ناترازی و هدایت گاز به صنایع مولد ارزآور، برای بخش خصوصی به‌دلیل ایجاد بازار سرمایه‌گذاری شفاف و سودآور در بورس انرژی و برای مردم نیز از جهت نوسازی تجهیزات، کاهش هزینه قبوض و بهبود کیفیت هوا سودآور است.
در این مدل که کاهش مصرف گاز، با گواهی صرفه‌جویی انرژی همراه می‌شود، شرکت‌های کارور به ازای هر مترمکعب گاز کاهش‌یافته، این گواهی‌ها را دریافت می‌کنند و امکان عرضه آنها هم در بورس انرژی به صنایع بزرگ وجود دارد. اختلاف قیمت تعرفه گاز خانگی با ارزش گاز صرفه‌جویی‌شده در بورس، انگیزه اصلی سرمایه‌گذاری بخش خصوصی در پروژه‌های کاهش مصرف را ایجاد می‌کند و در واقع یک چرخه اقتصادی شفاف و قابل اعتماد برای بهینه‌سازی مصرف شکل خواهد گرفت.
افزون بر این، در مأموریت شرکت‌های کارور با تحلیل داده‌های مصرف گذشته و پیش‌بینی نیاز آینده، اقدام‌های مدیریتی و فنی همزمان شامل زمان‌بندی هوشمند استفاده از تجهیزات، آموزش مشترکان برای کاهش مصرف و ایجاد مشوق‌های اقتصادی برای تغییر رفتار مصرف‌کننده تعریف شده است تا از این مسیر شرکت‌های کارور علاوه بر تحقق کاهش مصرف، در زمینه فرهنگ صرفه‌جویی و مدیریت بهینه انرژی در سطح جامعه حرکت کنند.
مطابق این قراردادها، برای اجرا دو نوع قرارداد تعریف شده است؛ در مدل نخست، شرکت کارور به‌عنوان خرده‌فروش گاز مسئولیت توزیع و مدیریت مصرف را در یک محدوده مشخص برعهده دارد. در مدل دوم، شرکت‌ها فقط بر بهینه‌سازی مصرف تمرکز دارند و درآمد خود را از محل گواهی‌های صرفه‌جویی تأمین می‌کنند.
همزمان با این قراردادها، تأکید شرکت ملی گاز ایران بر پایش مستمر عملکرد و راستی‌آزمایی مقدار صرفه‌جویی است و در واقع اندازه‌گیری دقیق کاهش مصرف، ثبت داده‌ها در سامانه‌های هوشمند و اتصال نتایج به بورس انرژی ازجمله الزام‌هایی است که برای اجرای این طرح در نظر گرفته شده است. افزون بر این، کارورهای انرژی با ارائه گزارش‌های تحلیلی، تحلیل روند مصرف و پیش‌بینی نیاز آینده، امکان مدیریت هوشمند و بهینه منابع را فراهم می‌کنند.
این رویکرد مبتنی بر داده، افزون بر تسهیل تصمیم‌گیری سیاستگذار، زمینه تعمیم مدل کارورها به سایر بخش‌های پرمصرف انرژی کشور را نیز مهیا می‌سازد؛ الگویی که می‌تواند در میان‌مدت به یکی از ابزارهای اصلی مدیریت پایدار انرژی کشور تبدیل شود و فرهنگ بهینه‌سازی مصرف و صرفه‌جویی را در سطح ملی نهادینه کند.